Ząbkowanie dziecka – objawy, sposoby na ból i kalendarz ząbkowania

Choć pojawienie się pierwszego ząbka to jeden z bardziej wyczekiwanych przez rodziców momentów, tak naprawdę często zamiast z radością wiąże się on z płaczem i marudzeniem dziecka. Ząbkowanie u dzieci to długi i często bardzo bolesny proces, dlatego warto zrobić wszystko by ulżyć maluchowi w cierpieniu. Podpowiadamy, jak rozpoznać, że mamy do czynienia z ząbkowaniem i jak złagodzić jego nieprzyjemne skutki.

Objawy ząbkowania – jak je rozpoznać?

Ząbkowanie u niemowląt to proces długi i skomplikowany, a objawy mu towarzyszące nie zawsze są jednoznaczne. Zazwyczaj, pojawiają się one już na kilka tygodni przed momentem, kiedy pojawią się pierwsze zęby i w zależności od tempa ząbkowania mogą trwać z przerwami lub bez, nawet do około trzeciego roku życia. Ich nasilenie i specyfika to kwestia bardzo indywidualna, jednakże tylko nieliczni rodzice mogą pochwalić się ogromnym szczęściem, jakim jest bezobjawowe ząbkowanie.

Jeżeli chodzi o ząbkowanie u niemowląt, najbardziej charakterystycznymi objawami są:

  • Podwyższona temperatura ciała – jednym z najczęstszych objawów ząbkowania, pojawiającym się także u starszych dzieci jest lekka gorączka. Zazwyczaj nie powinna ona przekraczać 38 stopni Celsjusza i trwać dłużej niż 2-3 dni, o ile więc dziecko nie jest bardzo marudne, nie ma w tym przypadku konieczności podawania leków przeciwgorączkowych. Wyższa temperatura powinna wzbudzić nasz niepokój, ponieważ może świadczyć o infekcji, która często lubi atakować osłabiony ząbkowaniem organizm malucha.

  • Obfite ślinienie – ślinotok to nieodłączny element ząbkowania, lecz może być również spowodowany po prostu dojrzewaniem układu pokarmowego, które zachodzi około 3. miesiąca życia. Dlatego też niektórzy rodzice bezowocnie czekają w tym okresie na pierwsze zęby malucha. Przy ślinotoku warto dziecku zakładać śliniak, co pozwoli uniknąć ciągłego moczenia ubranek.

  • Opuchnięte, swędzące dziąsła – ząbkowanie u dzieci sprawia, że dziąsła stają się silnie opuchnięte i przekrwione, a tym samym bardziej podatne na ból. Maluch odczuwa również silne swędzenie, które próbuje złagodzić wkładając do buzi wszystko, co znajdzie w zasięgu rączki.

  • Marudzenie, płaczliwość, ogólne rozdrażnienie – maluch w okresie ząbkowania, którego dziąsła są bolesne, często jest rozdrażniony i płaczliwy, a dodatkowo może mieć problemy ze snem.

  • Brak apetytu – ból odczuwany w jamie ustnej sprawia, że ząbkujące dzieci tracą apetyt i najchętniej przyjmują wyłącznie płyny. Skutkiem ubocznym takiej diety może być dodatkowo biegunka.

  • Wodnisty katar i mokry kaszel – nieco rzadziej spotykanym i mniej typowym objawem ząbkowania jest wodnista wydzielina z nosa. Najczęściej pojawia się ona w momencie, kiedy wyrzynają się górne zęby, uciskające na pobliskie zatoki. Dodatkowo pojawić się może kaszel, spowodowany spływaniem wydzieliny po tylnej ścianie gardła. Ten objaw warto jednak skonsultować z lekarzem, gdyż może być również objawem infekcji.

Kiedy dziecko zaczyna ząbkować?

Kiedy pierwsze zęby pojawiają się u dziecka? To kwestia bardzo indywidualna, dlatego też kalendarz ząbkowania ma jedynie charakter orientacyjny. Zalążki zębów kształtują się już na etapie życia płodowego, około 6 tygodnia ciąży. Aż do porodu stopniowo pokrywają się one twardym szkliwem, by w momencie narodzin być już w pełni ukształtowanymi. Od momentu narodzin szkliwo nadal narasta, aż pokryje całą powierzchnię zęba. Dopiero wtedy zaczyna rosnąć korzeń, wypychając ząb do góry i pozwalając mu przebić się przez dziąsło. Zazwyczaj ma to miejsce około 4-5 miesiąca życia dziecka.

Kiedy ząbkowanie zaczyna się później, nie powinno to stanowić powodu do niepokoju, pod warunkiem, że pierwszy ząb pojawi się nie później niż 12. miesiąc życia dziecka. W przeciwnym razie należy skonsultować się z pediatrą oraz stomatologiem dziecięcym, by ustalić, co powoduje opóźnione ząbkowanie. Kiedy bowiem nie przebiega ono prawidłowo może bowiem dość do problemów z prawidłowym rozwojem aparatu mowy dziecka.  

Prawidłowo ząbkowanie u dwulatka powinno skończyć się przed 31. miesiącem życia. Pełne uzębienie mleczne to 20 zębów.

Kolejność ząbkowania u dzieci

Które zęby wychodzą pierwsze? Tak jak w przypadku rozpoczęcia ząbkowania, tak i w kwestii kolejności ząbkowania nie ma sztywnej reguły. Niemniej jednak zazwyczaj jako pierwsze pojawiają się dolne jedynki lub dwójki, nieco rzadziej ząbkowanie u niemowląt rozpoczyna się od górnych jedynek. Jeżeli Twoje dziecko właśnie rozpoczęło ząbkowanie, kolejność wyrzynania będzie prawdopodobnie następująca:

  1. Dolne jedynki (zwykle pojawiają się między 3. a 9. miesiącem życia dziecka),

  2. Górne jedynki (od 5. do 12. miesiąca życia),

  3. Dolne i górne dwójki (zazwyczaj w okolicach pierwszych urodzin dziecka, plus minus 2 miesiące),

  4. Dolne i górne czwórki (od 10. do około 18. miesiąca życia malucha),

  5. Dolne i górne trójki (pomiędzy 15. a 20. miesiącem życia dziecka),

  6. Dolne i górne piątki (to one właśnie są odpowiedzialne za ząbkowanie u dwulatka, pojawiając się pomiędzy 23. a 31. miesiącem życia dziecka).

Przypominamy, że oczywiście podane zakresy dat mają jedynie charakter orientacyjny i dopuszczalne są nawet dwumiesięczne odchyłki w obie strony od podanych terminów. O tym, jak będzie wyglądało ząbkowanie u dzieci, można wiele wywnioskować na podstawie starszego rodzeństwa lub wspomnień rodziców, zazwyczaj bowiem ma ono charakter rodzinny i przebiega z pokolenia na pokolenie dość podobnie.

Sprawdzone sposoby na ząbkowanie – jak pomóc dziecku w trakcie ząbkowania?

Dla większości dzieci ząbkowanie jest bardzo bolesne i stanowi spore obciążenie dla tak małego organizmu. Z tego powodu wiele rodziców głowi się nad tym, jak pomóc ząbkującemu dziecku, a tym samym również i sobie. Mając na uwadze fakt, iż każde dziecko jest inne, nie ma oczywiście jednego uniwersalnego rozwiązania. Poniżej znajdziecie polecane przez innych rodziców sposoby na ból podczas ząbkowania. Warto sprawdzić, który z nich sprawdzi się w przypadku waszych maluchów:

  • Smarowanie dziąseł specjalnymi żelami lub maściami z substancjami znieczulającymi, takimi jak np. lidokaina. Zwykle zawierają one także liczne wyciągi ziołowe o właściwościach łagodzących stan zapalny, takimi jak szałwia lekarska, prawoślaz, aloes czy rumianek.

  • Specjalne smoczko-gryzaki i gryzaki na ząbkowanie – wypełnione wodą, należy schłodzić je w lodówce lub w zamrażarce i podać dziecku. Zimno doskonale łagodzi ból i swędzenie, które są nieodłącznym elementem ząbkowania. Dodatkowo zmniejszają obrzęk i przekrwienie dziąseł, a masaż wykonywany w trakcie gryzienia ułatwia wyżynanie się zębów.

  • Masaż silikonową szczoteczką – wielu rodziców chcących pomóc dziecku wykonuje delikatny masaż dziąseł przy pomocy specjalnej, silikonowej szczoteczki z niewielkimi wypustkami. Nakłada się ją na palec i po lekkim zwilżeniu wodą masuje całą powierzchnię dziąseł. To także doskonały sposób na rozpoczęcie nauki prawidłowych nawyków higienicznych u niemowlaka.

  • Podawanie dziecku środków przeciwbólowych – jeżeli chodzi o ząbkowanie u dzieci, farmakoterapia jest polecana jako rozwiązanie ostateczne i powinna być stosowana wyłącznie w sytuacji, kiedy inne sposoby na ząbkowanie zawiodły. Najbezpieczniejsze jest stosowanie ibuprofenu lub paracetamolu w formie zawiesiny lub czopków, oczywiście w dawce dostosowanej do wieku dziecka. Dzięki swoim właściwościom nie tylko wykazują one działanie przeciwbólowe, ale również zmniejszają stan zapalny i obniżają ewentualną gorączkę.

Na koniec należy zaznaczyć, że o prawidłową higienę jamy ustnej dziecka powinno się dbać już od pierwszych dni jego życia. Początkowo można przemywać dziąsła mokrym gazikiem lub pieluchą tetrową, a w momencie, kiedy pojawi się pierwszy ząbek warto zaopatrzyć się we wspomnianą silikonową szczoteczkę. Wielu rodziców uważa, że dopóki dziecko nie ma zębów, dopóty nie trzeba o nie dbać. Nie do końca to jest prawda. Niektórzy stomatolodzy rekomendują przemywanie dziąsełek gazikiem nasączynym przegotowana wodą.

Wraz z pojawianiem się pierwszego ząbka warto zaopatrzyć się w silikonową szczoteczkę i pierwszą pastę do zębów. Pojawienie się kolejnych ząbków to sygnał, że pora na zakup pasty do zębów. Powinna być ona dostosowana do wieku dziecka. Doskonałym wyborem jest NatureOn Kids, która nie zawiera fluoru i jest bezpieczna dla delikatnego szkliwa malucha. Co więcej, dzięki zawartości naturalnych ekstraktów działa przeciwbakteryjnie i przeciwzapalnie, a jej smak jest atrakcyjny dla dziecka.

Polecamy

natureON kids 0-6 lat

pasta do zębów
Zobacz

Ustawienia prywatności

Dostosuj ustawienia

Ta strona będzie:

  • Zapisywać pliki cookie niezbędne do jej funkcjonowania podczas np. żądania dostępu do usług, logowania, wypełniania formularza

Ta strona nie będzie:

  • Określać liczby i źródła odwiedzin, dokonywać pomiarów
  • Ustalać, które treści są najbardziej popularne i jak użytkownik porusza się po stronie
  • Gromadzić informacji o charakterze zbiorczym
  • Tworzyć profilu Państwa zainteresowań i dobierać reklam do Państwa profilu
  • Identyfikować Państwa przeglądarki i urządzenia internetowego

Ta strona będzie:

  • Zapisywać pliki cookie niezbędne do jej funkcjonowania podczas np. żądania dostępu do usług, logowania, wypełniania formularza
  • Określać liczbę i źródła odwiedzin, dokonywać pomiarów
  • Ustalać, które treści są najbardziej popularne i jak użytkownik porusza się po stronie
  • Gromadzić informacje o charakterze zbiorczym, anonimowym

Ta strona nie będzie:

  • Tworzyć profilu Państwa zainteresowań i dobierać reklam do Państwa profilu
  • Identyfikować Państwa przeglądarki i urządzenia internetowego

Ta strona będzie:

  • Zapisywać pliki cookie niezbędne do jej funkcjonowania podczas np. żądania dostępu do usług, logowanie, wypełnianie formularza
  • Określać liczbę i źródła odwiedzin, dokonywać pomiarów
  • Ustalać, które treści są najbardziej popularne i jak użytkownik porusza się po stronie
  • Gromadzić informacje o charakterze zbiorczym, anonimowym
  • Tworzyć profil Państwa zainteresowań i dobierać reklamę do Państwa profilu
  • Identyfikować Państwa przeglądarkę i urządzenie internetowe
Zapisz
W celu zapewnienia najwyższej jakości działania ta strona wykorzystuje pliki cookies. Zmian dotyczących plików cookies możesz dokonać w ustawieniach swojej przeglądarki.
Czytaj więcej